Onderzoeksrapport

Erfgoedensembles zijn het ‘DNA van het Zuid-Limburgse landschap’

Het onderzoek naar de leegstand en herbestemming van monumentaal erfgoed is gereed. In Kasteel Hoensbroek zijn op dinsdag 26 februari de bevindingen van het onderzoeksproject ‘Vraag-en aanbodsturing van monumentaal erfgoed’ gepresenteerd. Dit onderzoek is in 2018, mede in opdracht van het Buitengoed Geul & Maas, verricht door het Gelders Genootschap in het kader van leegstand en hergebruik van monumentale erfgoedensembles (kastelen, buitenplaatsen, boerderijen en molens) in het Nationaal Landschap Zuid-Limburg. 

Ruimtelijke kwaliteit
Erfgoedensembles worden beschouwd als een belangrijk onderdeel van het DNA van het Zuid-Limburgse Landschap en het is belangrijk om deze te koesteren. Het aantal monumenten per inwoners is hoog in dit gebied, wat het proces van herbestemmen bemoeilijkt. Een gevolg hiervan is leegstand en verval. Dit doet afbreuk aan de ruimtelijke kwaliteit van het karakteristieke Zuid-Limburgse landschap. Dit heeft vervolgens een negatief effect op het leef- en woonklimaat en recreatieve activiteiten. In het onderzoek zijn via de genoemde ‘instrumentenkoffer’ vijf aanbevelingen gedaan en tevens een voorstel voor een gemeenschappelijke werkwijze voor herbestemming van monumenten in het landelijk gebied. Door een monument te bekijken als een geheel, een ensemble, in samenhang met haar  omgeving en landschap ontstaan er nieuwe kansen. 

De Groote Molen Meerssen en Kasteel Schaloen Valkenburg
In het Buitengoed Geul & Maas speelt dezelfde problematiek: ook hier liggen opgaves in het kader van monumenten, leegstand en herbestemming. Daarom is voor twee specifieke casussen in ons werkgebied nader onderzoek gedaan om via een maatwerk analyse de basis te leggen voor een verantwoorde en haalbare herbestemming. Het gaat om de ensembles van de Groote Molen in Meerssen en kasteel Schaloen in Valkenburg. (De betreffende rapportages kunnen op verzoek beschikbaar worden gesteld.)

Successen
Een succesvol voorbeeld uit het recente verleden is de herbestemming van Hoeve Broers in Houthem-St. Gerlach. Deze monumentale carréboerderij is in 2013 gekocht door ondernemer Camille Oostwegel. De hoeve lag toen al jaren leeg. Volledig gerestaureerd doet deze tegenwoordig dienst als horeca-onderneming. Kasteel Oost in Valkenburg, de Rothemermolen in Rothem-Meerssen, Landgoed Villa Kanjel en Landgoed Mariënwaard in Maastricht zijn andere voorbeelden waarbij het proces voor hergebruik met succes in gang is gezet maar nog niet afgerond. Als hierover meer is te vertellen kunt u dit lezen in één van onze volgende nieuwsbrieven.

Klik hier voor het onderzoeksrapport.

Nieuws

Laatste nieuwsbrief 'oude stijl'
In de nieuwsbrief van juli en via onze Facebookpagina hebben wij al gecommuniceerd dat het Buitengoed Geul & Maas een ‘nieuw jasje’ krijgt per 2021. Het Buitengoed wordt overgedragen aan enthousiaste ondernemers en betrokkenen in het gebied zelf. Lees meer >>

Landgoed Villa Kanjel in glorie hersteld in het Buitengoed Geul & Maas
Danielle Arends weet nog goed hoe het voelde toen zij voor de eerste keer het landgoed Villa Kanjel betrad: ‘Toen we op 30 september 2017 voor het eerst over het landgoed Villa Kanjel liepen, wisten we meteen: dit zou een prachtige plek zijn voor een echt gezinshotel. Een plek waar mensen met kinderen graag neerstrijken na een dagje winkelen in Maastricht of recreëren in het Buitengoed Geul & Maas. Mooie grote familiekamers, maar ook dat park, waar kinderen voor, tijdens en na het eten lekker buiten kunnen spelen. Met een grote speeltuin en een fijn terras waar ook Maastrichtenaren lekker koffie kunnen drinken en een hapje eten, terwijl de kinderen zich vermaken.’Lees meer >>

La Grande Suisse: een verbinding tussen heden en verleden...
Sinds oktober 2020 is de landgoederenzone in het Zuid-Limburgse Heuvelland een nieuwe aanwinst rijker: La Grande Suisse, crematorium met uitvaartcentrum in Maastricht. De afgelopen jaren zijn de landgoederen in Buitengoed Geul & Maas opnieuw aan elkaar verbonden, vergroend en tot bloei gekomen. Culturele erfgoederen hebben een herbestemming gekregen en oude glorie wordt hersteld. Lees meer >>